Bu sayfanın başlıkları
Üç günlük işi on günlükten ayıran nedir?
Dedektif işinde üç gün ile on günü ayıran şey, sorunun darlığıdır. İkisi çoğunlukla aynı konudadır; biri “perşembe akşamı kursta mı”, öbürü “biriyle görüşüyor mu” diye sorar.
Aşağıdaki tablo süre sözü taşımaz, yalnız gün sayısının neye baktığını gösterir.
| Karar noktası | Kısa işe yakın | Uzun işe yakın |
|---|---|---|
| Soru | Belli bir günde belli bir yer | “Görüşüyor mu, kiminle, ne sıklıkta?” |
| Zaman | Tarih ya da gün biliniyor | Hangi gün olduğu bilinmiyor |
| Yer | Tek ilçe, tek nokta | Ev ve iş ayrı ilçede, birden çok nokta |
| Uzaklık | Kent içinde | Polatlı gibi merkeze yaklaşık 78 km uzak bir ilçeye yayılan |
| Kişinin düzeni | Düzenli çıkış saati | Vardiya, değişken program |
| Elinizdeki bilgi | Adres, iş yeri, çıkış saati | Yalnız ad ve semt |
Ev ve işin ayrı ilçede olması bütçeye de yansır; Kızılay ile Etimesgut örneği bunu satır satır gösteriyor.
Soruya göre ilk günler
Aynı dedektif işi, soru değişince başka günlerle başlar. Aşağıdaki satırlar örnektir, süre sözü değildir; kendi sorunuza en yakın olanı ön görüşmede söyleyin.
| Sorunuz | İlk bakılan günler |
|---|---|
| “Cuma akşamı söylediği yemekte mi?” | Bir ya da iki cuma akşamı |
| “Söylediği iş yerinde gerçekten çalışıyor mu?” | Seçilmiş iki üç iş günü |
| “Hafta sonu dediği yere gidiyor mu?” | İki hafta sonu |
| “Öğle arasında kiminle buluşuyor?” | Seçilmiş iki üç öğle arası |
Kurgusal örnek: gerçek bir olaydan alınmadı
İki taslağı karşılaştırın. Birinci taslak: “Salı akşamları kursa gidiyorum diyor” sorusu için üç salı akşamı, tek nokta, Çankaya içinde. İkinci taslak: “Son aylarda değişti, ne zaman görüşüyor bilmiyorum” sorusu için önce müşterinin iki hafta tuttuğu not, sonra bu nota göre seçilen en çok on gün; ev ve iş iki ayrı nokta. Bu ikinci iş ilk haftanın sonunda yeniden konuşulacak şekilde yazılır.
Süreyi uzatan şeyler
Süreyi çoğunlukla sizin elinizde olmayan şeyler uzatır. Bunları baştan bilmek, uzayan bir işe şaşırmamanızı sağlar.
- Kişinin seçilen günlerde şehir dışına çıkması ya da programını değiştirmesi.
- Söylenen günlerin tutmaması: kurs iptal, toplantı ertelendi.
- Gözlem dışı bir yerde geçen bir program: kamu binası çevresi, kampüs içi, askerî alan.
- Sorunun yolda değişmesi: “söylediği yerde mi”den “kiminle görüşüyor”a geçmek yeni bir iştir.
Süreyi kısaltan hazırlık
Süreyi en çok sizin hazırlığınız kısaltır. Günleri seçtiren bilgiyi önden getirmek, ilk günlerin bilgi toplamaya gitmesini önler.
- İki hafta boyunca gün ve saat notu tutun.
- Soruyu tek cümleye indirin. “Şu tarihte nerede” sorusu, “her şeyi öğrenmek” isteğinden kısadır.
- Sonradan değişen bir bilgi varsa hemen bildirin; boşa geçecek bir gün kalkar.
Uzun iş daha mı iyidir?
Uzun iş kendiliğinden daha iyi değildir, çünkü dedektif teklifinde gün sayısı büyüdükçe bilgi aynı oranda büyümez. Önce birkaç günle başlayıp notlara göre karar vermek bütçenizi korur; ilk notlar neye bakılacağını da gösterir.
Yazılı planda gün sayısını, kişi sayısını ve toplam tutarı görür, onayladıktan sonra başlatırsınız; kalemlerin ayrıntısı ücret yazısında, adımlar iş akışı sayfasında. Sorunuzu bir cümleyle iletişim sayfasından yazın; o soru için kaç gün gerektiğini size söyleyelim.